اسمايى ؛ و فنا و محو جملگى در او . و آنكه بدين مقام نايل نگردد ، همو است كه خارج از فطرت ربانى و خائن به امانت الهى و سراپا جهل به مقام ربوبيت و سراسر ظلم به حضرت احديت است . و نزد اصحاب قلوب و عرفان و ارباب شهود و عيان ، كه مسبوق به سابقهء حسنايند ، معلوم است كه حصول اين منزلت و وصول به اين مرتبت ، ممكن نيست مگر به رياضتهاى عقلانى - پس از طهارت نفس و تزكيهء آن و وجههء اراده و سمت و سوى همت را متوجه به معارف الهيه داشتن ، در پى تطهير باطن و خالى داشتنش از ما سِوا پس - اى نفس كه در سراچهء خاك مخلد گشته‌اى - از خانهء تاريك و دهشتناك طبيعت به درآى ! و به سوى اللَّه تعالى - مقام جمع احدى - و رسول او - آن صاحب قلب احدى احمدى - هجرت كن ! تا گاهى كه مرگ دريابدت - مرگى كه همانا نيستى تعينات است ؛ در آن صورت اجر تو به عهدهء خداوند است . و در سير الى اللَّه ، به پدر روحانى خويش ( ابراهيم خليل ) تأسى جوى و بگو : وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ . . . ؛ « 1 » و اين همان فوز عظيم و جنت ذاتى لقايى است كه [ به فرمودهء رسول اكرم ( ص ) : ] . . . لا عين رأت و لا أذن سمعت و لا خطر على قلب بشر . « 2 » و - اى نفس ! - به دستيابى لذتهاى حيوانى و شهوانى و رياستهاى ظاهرى دنيايى ، قانع مباش ؛ و خويش را به عبادات و طاعات خرسند مگردان ؛ و به حسن صورت و زيبايى خداداد بسنده مكن ؛ و به حكمت رسمى و شبهات كلامى خود را راضى مساز ؛ و به خوش سخنى ارباب تصوف و عرفان رسمى خشنود مباش ؛ و به دعاوى و طامات پر سر و صداى اهل خرقه راه مسپار ؛ چرا كه صرف همت در همهء اينها و تكيه بر آنها شكست و هلاكت است و [ به فرمودهء ولىّ خدا : ] العلم هو الحجاب الأكبر . نه ؛ بل همت تو در تمامى حركات و سكنات و افكار و انظار و رهپوييها بايد به سوى اللَّه تعالى - آفريننده و پديدآورنده و بازگرداننده‌ات - باشد .

--> ( 1 ) - سورهء انعام ، آيهء 79 : « روى خود را به سوى آنكه آسمانها و زمين را بيافريد متوجه ساخته‌ام » . ( 2 ) - نه چشمى ديده و نه گوشى شنيده و نه بر قلب انسانى خطور كرده است .